Πέμπτη, 19 Μαΐου 2016

Πυρρίχιος: Ο Πολεμικός χορός των αρχαίων Ελλήνων

Για την δημιουργία του πολεμικού αυτού χορού των αρχαίων Ελλήνων, υπάρχουν τρεις μυθικές εκδοχές:

1. Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Κρόνου, πριν τις Τιτανομαχίες και ενώ ο Ζευς ήταν ακόμα βρέφος, οι Κουρήτες χόρευαν τον πυρρίχιο γύρω του κάνοντας δυνατό θόρυβο με τα όπλα και τις ασπίδες τους για να μην ακούσει ο παιδοκτόνος Κρόνος το κλάμα του.

2. Στην πολιορκία της Τροίας, ο Αχιλλέας, πριν κάψει το νεκρό του Πατρόκλου, χόρεψε τον Πυρρίχιο πάνω στην πλατφόρμα των καυσόξυλων πριν παραδώσει τον Πάτροκλο στη νεκρική πυρά (πυρά - Πυρρίχιος).

3. Ο Πύρρος (γιος του Αχιλλέα) κάτω από τα τείχη της Τροίας, χόρεψε σε αυτό τον ρυθμό, από τη χαρά του για το θάνατο του Ευρύπυλου (Πύρρος - Πυρρίχιος).

Όποια και αν ήταν η μυθική «καταγωγή» του Πυρρίχιου, το σίγουρο είναι ότι τον χόρευαν από τον Εύξεινο Πόντο μέχρι την Κρήτη, ενώ οι Σπαρτιάτες τον θεωρούσαν ένα είδος πολεμικής προπόνησης και τον μάθαιναν από μικρά παιδιά.

Για τον Πυρρίχιο βρίσκουμε αναφορές στον Όμηρο και τον Ξενοφώντα. Ο δεύτερος δε, κάνει λόγο και για μια άλλη, πιο «ελαφριά» ή «εκφυλισμένη» εκδοχή του Πυρρίχιου, την «πύρριχη». Αυτή η νεότερη εκδοχή του χορού υποβιβάζεται σε χορό συμποσίων, δε χορεύεται από ομάδες πολεμιστών χωρισμένους σε αμυνόμενους και επιτιθέμενους αλλά από μία ομάδα χορευτών σε κύκλο.


"Οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν, ότι ο Πυρρίχιος χορός ή Πυρρίχη όρχηση, ήταν επινόηση της θεάς Αθηνάς ή των Διοσκούρων και ήταν χορός που χορευόταν από ένοπλους χορευτές. Πολλοί δέχονται ότι επινοητές του χορού αυτού είναι οι Κουρήτες, ο Κάστωρας ή ο Διόνυσος.

Ήδη από τους μυθικούς χρόνους γίνεται γνωστό, ότι ο Πυρρίχιος χορός πιθανότατα να προήλθε από την Κρήτη ή την Σπάρτη, άλλοι όμως παραδέχονται, ότι επινοητής του χορού αυτού είναι ο Πύρριχος, ο οποίος χόρεψε πρώτος τον χορό κατά την ταφή του Πατρόκλου.

Ο γεωγράφος Στράβων, από την Αμάσεια του Πόντου, αναφέρει ως ευρέτη του χορού κάποιον Πύρρο ή το Νεοπτόλεμο, το γιο του Αχιλλέα και άλλοι πάλι δέχονται ότι ευρέτης του χορού αυτού είναι ο Κρητικός ήρωας Πυρρίχιος. Ίσως από το όνομα του Νεοπτόλεμου Πυρρός, να εξαπατήθηκαν οι συγγραφείς, γιατί ο Λουκιανός αναφέρει ρητά ως ευρέτη του Πυρρίχιου χορού τον Νεοπτόλεμο. Εάν λάβει κανείς υπόψη του, ότι ο Νεοπτόλεμος ονομαζόταν και Πυρρός, πιθανόν η άποψη υπέρ του Νεοπτόλεμου να είναι ισχυρότερη." Από το βιβλίο του καθηγητή Δημητρίου Αθανασιάδη ΠΥΡΡΙΧΙΟΣ ΧΟΡΟΣ (ΣΕΡΑ - ΤΡΟΜΑΧΤΟΣ).

Στις μέρες μας, τον Πυρρίχιο τον έχουν διασώσει οι Πόντιοι, σε μία μορφή που πλησιάζει την πυρρίχη, με οπλισμό και μαχαίρι.

http://www.thessalonikiartsandculture.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια: